Welkom!

… op de website van Hultheim, de heem- en geschiedkundige kring van Kruishoutem. Hier vindt u heemkundige en historische updates over Kruishoutem, de Marolle, Lozer, Nokere, Wannegem en Lede. De laatste info staat bovenaan, voor de oudere verslagjes scrolt u naar beneden.

 

De werkgroep ‘Inventarisatie religieus erfgoed Kruisem’ inventariseert in opdracht van de Vlaamse overheid (Cultuur-erfgoed) en het bisdom de objecten die onder de zorg van de kerkfabrieken staan. Voor Kruisem betreft dit 9 kerken: Sint-Eligius Kruishoutem, Sint-Gabriël Marolle, OLV van Bijstand Lozer, Sint-Machutus Wannegem, Sint-Dionysius Lede, Sint-Ursmarus Nokere, Sint-Jan Baptist Ouwegem, Sint-Petrus en Urbanus Huise en Sint-Bavo Zingem. De werkgroep fotografeert en beschrijft alle voorwerpen die als ‘erfgoed’ beschouwd kunnen worden. Deze data worden vervolgens op de website van www.erfgoedinzicht.be geplaatst.

   

koperen tafelschel 19de eeuw  baldakijnvaandel eerste helft 20ste eeuw  houten ratel

(foto’s copyright website erfgoedinzicht. V.l.n.r.: Wannegem, koperen tafelschel (19de eeuw) - Wannegem, baldakijnvaandel (1ste helft 20ste eeuw) - Lozer, houten ratel gebruikt op Goede Vrijdag)

Het Kruisemse team bestaat uit André Leyten (Huise), Leo Vervisch en Hilde Valcke (Lozer), Roland De Bruyne (Lozer), Luc Vandekerckhove (Wannegem) en Chris Van der Meeren (Kruishoutem). De groep werkt op maandag en donderdag in de kerken. In Lozer werd begonnen in oktober 2018, Wannegem is afgerond en in Lede is het werk bijna gedaan. In februari 2020 start het werk te Huise. De verwachting is dat einde 2021/begin 2022 de klus geklaard zal zijn.

De resultaten van het monnikenwerk te Lozer en Wannegem staan intussen al op de website van www.erfgoedinzicht.be. Klik op ‘Collecties', dan op ‘Verzameling’. Op de zoekfunctie vul je vervolgens  ‘POV.0049’ in voor Lozer, of ‘POV.0356’ voor Wannegem. Daar zie je de foto’s van de kerkschatten van beide parochies. Door op de foto’s te klikken, kom je terecht bij de beschrijvingen van het voorwerp (met datering, duiding van gebruik, afmetingen e.d.). Beslist de moeite waard. Kijk en bewonder.

Heeft u belangstelling om mee te doen met de Kruisemse inventaristen? U bent van harte welkom. Enige kennis van kerken en de katholieke eredienst is handig; geduld en doorzettingsvermogen zijn nodig. U kan contact opnemen met André Leyten: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. of 09/3245057.

Tram kruishoutem 1930Tramstop aan afspanning ’t Kloefken, één van de haltes op het traject Deynze-Audenaerde. Foto dateert van na 1906. Op de achtergrond ziet u immers de rechtervleugel van de Patronage die dat jaar werd gebouwd (foto copyright Jos Neyens).

 

De tram reed van 1888 tot 1943 van Deinze langs de Marolle, Kruishoutem en Wannegem naar Oudenaarde, en terug. Gedurende de 55 jaar dat de lijn operationeel was, kwamen minstens 26 mensen met noodlottig gevolg onder het gevaarte terecht, een tragisch gemiddelde van één dode om de twee jaar! Beluister hierover de Radio 2 reportage van een jaar geleden: https://www.hultheim.be/index.php/camera-obscura/kruishoutemse-cinema-2/548-jaarboek-2018.

Als een spook lag de tram inderdaad op elk uur van de dag op de loer, zeker in het ochtend- en avondduister. Gele hesjes bestonden nog niet, de straatverlichting was kaduuk ... en op de sporen lopen, was not done, nu niet en negentig jaar geleden niet: “DOODELIJK TRAMONGELUK TE CRUYSHAUTEM - Donderdag avond keerde de genaamde Omer De Keyzer, 25 jaar, ongehuwd, wonende gehucht Kelderken, van het dorp huiswaarts. De man ging op de tramriggels, gekomen rechtover het Oude-Mannenhuis werd hij verrast en gevat door den stoomtram Deinze-Audenaarde die om 9,30 ure te Cruyshautem aankomt. De ongelukkige was de beide beenen  afgereden en werd in hopeloozen toestand opgenomen en per auto naar de kliniek van Audenaarde overgebracht, alwaar hij enkele oogenblikken nadien overleed. Zijn lijk werd teruggebracht naar het doodenhuis te Cruyshautem. De ongelukkige was pas uit Frankrijk alhier teruggekeerd.” (De Volksstem - 12.01.1930).

 

Zie:

  • DE BORGGRAEVE Edwin, 55 jaar tramtragedies (1888-1943), jaarboek Hultheim 2018, p.82-124.
  • DE BORGGRAEVE Edwin, 55 jaar tramtragedies, Kruishoutemse Kronieken, 2019, p.110-111.
  • DE BORGGRAEVE Edwin, De inhuldiging van de tramlijn Deynze-Audenaerde, Kruishoutemse Kronieken, 2019, p.139-140.

Hultheim kan er weer een jaartje tegen aan.

Graven in het verleden gebeurt niet kostenloos. Gelukkig zijn er mecenassen. Wil je weten wie onze sponsors 2020 zijn, surf dan als de bliksem naar: https://www.hultheim.be/index.php/hultheim/sponsors/2020. Aan onze sponsors: onze oprechte dank!

Bovendien kriigt de heem- en geschiedkundige kring ook de ondersteuning van een toch wel aardig kransje beschermleden. Aan onze beschermleden: onze welgemeende dank!

  • BEELS Patrick, Kruishoutem
  • CALLENS Kristof, Nokere
  • CLAEYS Hervé, Nokere
  • DE BAERE Gustaaf, Kruishoutem
  • DE BEL Raoul, Kruishoutem
  • DE CRAENE Guy METSELWERKEN , Nokere
  • DE FEYTER Karlien, Waregem
  • DE POORTERE Edwin, Kruishoutem
  • DE ROECK Magdalena, Kruishoutem
  • DE SERANNO Jos, Wannegem-Lede
  • DEPOURCQ Josephine, Kruishoutem
  • FEYS José, Deinze
  • GOEMINNE Alfred, Ruddervoorde
  • KRUISHOUTEMS ZAKENKANTOOR, Kruishoutem
  • LEVRAU Jacques, Nokere
  • MEIRLAEN Guy, Kruishoutem
  • MEIRSSCHAUT Jan, Knokke
  • STEUPERAERT Paul, Le Faget (France)
  • TYTGAT Marc, Kruishoutem
  • VAN ASSCHE Guy, Deinze
  • VAN CAENEGEM-VAN CAENEGEM bvba, Kruishoutem
  • VAN PARYS Gert, Kruishoutem
  • VANHOUTTEGHEM Chris, Kruishoutem
  • VERZELE Hannelore, Kruishoutem
  • VERZELE JOOP, Kruishoutem
  • WEYTENS-VAN ASSCHE Carlos & Nadine, Kruishouteem
  • WITTEBROODT Dirk, Wannegem-Lede.

 

Een nieuwjaarsboodschap van 110 jaar geleden, geplukt uit ‘De Vrede, Nieuws- en Aankondigingsblad voor Waereghem en Omstreken’, d.d. 2 januari 1910, uitgegeven door P. Vermeersch-Desmet, drukkerij ‘In den Gouden Haan’, Groote Markt, nr. 10 (nadien Buro Modern en Bonnet).

pierlala muziekWaereghem

“Wij wenschen iedren braven man,
Een vrouwken lief en goed,
En dat zich nimmer  bezig houdt
Met wat een ander doet,
Want achterklap, kwaadsprekerij,
Dat brengt te veel miserie bij.
Da’s waar ! zei Pierlala sasa,
Da’s waar ! zei Pierlala.

Wij wenschen elken armen mensch
Bevrijd te zijn van nood,
Wat vleesch des Zondags in den pot,
En in de kas wat brood.
Ach God, de winter bijt zo fel!
En lekker eten smaakt zo wel.
Die ’t heeft ! zei Pierlala sasa,
Die ’t heeft ! zei Pierlala.

Wij wenschen ook dat iedereen,
’t Zij kind of man of vrouw,
Den armen hulp of bijstand biedt,
Die honger lijdt en kou.
Want wie niet geeft als hij het heeft,
Die is niet weerdig dat hij leeft.
‘k Zeg ’t ook ! zei Pierlala sasa,
‘k Zeg het ook ! zei Pierlala.

Wij wenschen dat in ’t naaste jaar,
De oogst gelukken zal,
Dat alles wat men drinkt en eet,
Goedkoop zij overal.
En dat de werkman welgezind,
Mag pakken eene goede pint.
’t Moet zijn ! zei Pierlala sasa,
’t Moet zijn ! zei Pierlala.

Wij wenschen nog uit volle borst,
Wat elke Vlaming wou:
Dat gauw het Vlaamsch weer in zijn recht
Hersteld hier wezen zou.
Den ketel in het vreemde Fransch!
In Vlaanderen Vlaamsch! klinkt beter thans
Dat moet ! zei Pierlala sasa
Dat moet ! zei Pierlala”.

Deze nieuwjaarsboodschap liet zich zingen op het volksdeuntje ‘Pierlala’, een populair liedje, dat voor het eerst opdook omstreeks 1675 in een Noordnederlands liederenboek. De figuur ‘Pierlala’ staat voor een koddige persoon, een schalkse nar die de draak steekt met de actualiteit. Dat is ook wat de redactie van ‘De Vrede’ - ze noemt zichzelf ‘de opstelraad’ - doet. Op de Pierlala-melodie geeft ze bij het begin van het jaar 1910 haar onverbloemde kijk op de actualiteit, en die is niet rooskleurig: armoede, koude, honger, de Vlaemsche taele achtergesteld Het ontsnapt allemaal niet aan de aandacht van uitgever Vermeersch. 110 jaar later wenst Hultheim u ‘vleesch in den pot’ en ‘brood in de kast’, kortom een gezond en gelukkig 2020 toe!

Peter Vermeulen is naast o.a. Carl Delacauw en Jan Verzelen één van die Kruishoutemaren met oog voor het schone, het ontroerende, het kleine, maar fijne. In november beklom Peter met Marollien  Johan Taelman de toren van de Sint-Gabriëlkerk en maakte deze prachtfoto. Voor Hultheim is dit alvast de Kersoudemse facebookfoto van het jaar. De symboliek kan de Marollenaren en bij uitbreiding de Kersoudemnaren niet ontgaan.

Bouw Campus Waegebrugghe Marolle

De foto gooit vanuit het verleden letterlijk een (kerk)venster open en biedt door het uitzicht op de graafwerken voor de nieuwe zorginstelling een blik op wat de toekomst brengen zal. De campus Waegebrughe zal een verderzetting zijn van wat sinds 1926 als een rode draad door de Marolle loopt: zorg voor de medemens. De nieuwe zorgsite slaat m.a.w. geen gewaagde brug naar de toekomst, maar is een doorstart voor het mooie verleden van deze wijk.

Zie: https://www.hultheim.be/index.php/publicaties/kruishoutemse-kronieken/21-kruishoutemse-kronieken/2013/165-passionistenklooster-kruiskouter-waegebrughe